First Net Print, Friday, March 21, 2003

ONGECORRIGEERD STENOGRAM 
(Aan dit verslag kunnen geen rechten worden ontleend)
2002-2003
50ste vergadering
Dinsdag 18 maart 2003
14.00 uur

De heer Herben (LPF): Voorzitter. Toegegeven, het zit de premier ook niet mee. Vorige week een oorlog binnen de Koninklijke Familie, vandaag die met Irak en morgen wellicht een oorlog tussen de beide informateurs. Tenminste, als het CDA consequent blijft in zijn houding ten opzichte van Irak. Maandenlang pleitte de partij immers voor een harde aanpak van Saddam Hoessein en zijn regime. Daadkracht moest worden getoond. De PvdA werd fors bekritiseerd vanwege haar houding inzake Irak. Nu het tijd is geworden om kleur te bekennen, toont het CDA zich toch weer kampioen der kameleons. De Nederlandse regering geeft wel politieke, maar geen militaire steun aan onze belangrijkste bondgenoot, die altijd mag komen opdraven als er problemen in de wereld zijn, maar nu even zonder ons.
Hoe te verklaren dat Irak zijn laatste kans, resolutie 1441, niet heeft gegrepen en derhalve "ernstige gevolgen" dreigen, maar tegelijkertijd verkondigen dat van Nederland geen actieve bijdrage mag worden verwacht, wat dat woord ook moge inhouden? Alle flinkheid stelt dus, als het er echt op aankomt, niets voor. Maar ook in het tot het laatst toe proberen tot een vreedzame oplossing te komen, heeft het kabinet gefaald. Keer op keer heeft de LPF gepleit voor de instelling van een algeheel vliegverbod voor de Irakezen boven hun eigen grondgebied, om zo het luchtruim open te stellen voor vertrouwenwekkende maatregelen, teneinde met behulp van Fransen en Duitsers binnen twee, drie weken vast te kunnen stellen of men in overtreding is en blijft. Deze suggestie, die op enige sympathie van zowel de Amerikanen als de Britten kon rekenen, is pas door de minister naar de VN gestuurd toen het al te laat was. Je kunt dan wel bij voortduring roepen dat je een bruggenbouwer wilt zijn, maar dan moet je wel een keer beginnen met heien!
Hoe weinig waarde moet worden toegekend aan de politieke steun die het kabinet de VS heeft toegezegd, blijkt wel uit het feit dat wij zelfs niet bereid zijn om Amerikaanse eenheden elders af te lossen die nu in Irak nodig zijn. Zelfs het sturen van een fregat naar het Caribisch gebied -- nota bene onze eigen achtertuin -- zegt de minister-president af te keuren. Ik weet niet welke kaart de minister-president heeft gebruikt, maar volgens mij liggen de Bahamas een slordige 20.000 km van Bagdad. Dat kun je niet anders omschrijven dan het in de steek laten van een bondgenoot op het moment dat deze je het hardst nodig heeft.
Welke regering heeft dit overigens besloten? Het huidige demissionaire kabinet van CDA, VVD en LPF of de toekomstige regering van CDA en PvdA? In de brief van de regering staat dat er onvoldoende draagvlak zou zijn in het parlement voor een actieve Nederlandse bijdrage. Hoe kan de regering dat beweren, terwijl hierover nog helemaal geen debat heeft plaatsgehad?
CDA, VVD, LPF en ook de christelijke partijen hebben zich tot nu toe altijd opgesteld achter de tot dusver heldere lijn van het demissionaire kabinet: een nieuwe resolutie was wenselijk, maar niet noodzakelijk. Regeert het demissionaire kabinet in dualisme met een Kamermeerderheid of is er al een schaduwkabinet dat in achterkamertjes de zaken bedisselt?

Tegen schaduwen kunnen wij niet vechten. Wat is de staatsrechtelijke basis van dit alles? Misschien is dit een leuke vraag voor informateur en minister Donner. Ook hij zal hier echter niet uitkomen.
Het voeren van een oorlog op basis van resolutie 1441 verdient bepaald geen schoonheidsprijs. Het gaat echter te ver om te spreken van een illegale oorlog. Het niet naleven van resolutie 1441 door Irak zou immers leiden tot ernstige gevolgen. Daar reken ik een oorlog onder. Ik bedenk in dit verband ook dat de nog steeds van kracht zijnde resolutie 687 uit 1991 aan Irak slechts vijftien dagen de tijd gaf om duidelijkheid te verschaffen over zijn massavernietigingswapens.
Niet de Verenigde Staten, maar Frankrijk, Rusland en China en in zekere zin Hans Blix zijn verantwoordelijk voor de verdeeldheid binnen de internationale gemeenschap. Zij hebben de inspecteurs ten onrechte gedwongen in de rol van detectives op zoek naar een speld in een hooiberg, terwijl de bewijslast ten volle bij Irak had moeten blijven liggen. Hierdoor is Saddam Hoessein verleid om zijn vertrouwde tactiek van vertragen en misleiden weer toe te passen, terwijl het om zijn laatste kans ging. Wil de internationale gemeenschap geloofwaardig blijven, dan valt niet te ontkomen aan een militair ingrijpen in Irak. Nu is het moment om in te grijpen vanwege de reeds aanwezige troepenmacht. Ook kan er niet worden gewacht wegens de vanaf medio april te verwachten verslechtering van de weersituatie. Nog langer wachten zou ook het terugtrekken van grote delen van de coalitiestrijdkrachten moeten behelzen. Dit zou als een enorme overwinning worden beschouwd door de verschillende terroristische organisaties in het Midden-Oosten en aanslagen uitlokken.
Wij begrijpen dat de Partij van de Arbeid het moeilijk vindt om te kiezen voor Bush, maar Wouter Bos laat ook zijn "idol" Tony Blair vallen. De internationale gemeenschap dient nu de gelederen te sluiten en zich achter de Verenigde Staten en hun bondgenoten te scharen. Alles afwegende gaat het immers om een noodzakelijke oorlog tegen een bruut en onverbeterlijk regime dat de internationale rechtsorde reeds twaalf jaar aan zijn laars lapt. Velen zijn bang dat een oorlog het internationale terrorisme in de hand werkt. Tegen hen zeg ik dat het internationale terrorisme er hoe dan ook een eigen agenda op na houdt. Je kunt wel met weemoed terugdenken aan die goede oude tijd van de intellectuele, multilaterale en vredesgezinde president Clinton, maar nog los van de vraag of dat beeld correct is, vond onder zijn bewind wel de eerste, bijna gelukte aanslag op het World Trade Center plaats en werden ambassades in Afrika het doelwit van aanslagen, waarbij honderden doden vielen te betreuren. Ook de voorbereidingen voor 11 september vonden al plaats ten tijde van de Clinton-regering.
De LPF-fractie kan zich niet vinden in het politieke gedraai dat weer aan de orde is. Steun is per definitie actief. Tegenover actief staat passief. Passieve hulpverlening bestaat niet. Vandaar dat wij het onderscheid hebben gehanteerd tussen offensief en defensief. Als je zegt dat je niet actief aan de oorlog tegen Irak deelneemt, dan bedoel je dat je Irak niet de oorlog verklaart en dat je niet met troepen de grens van dat land over trekt. Het laat echter absoluut de mogelijkheid open om logistieke en defensieve steun te verlenen. Wat ons betreft zou het sturen van bijvoorbeeld NBC-strijdkrachten of geneeskundige troepen in de achterste linie geen bezwaar opleveren. In brede zin vinden wij dat de steun die nu wordt aangeboden aan de Verenigde Staten te mager is. Zo nodig zullen wij dan ook in tweede termijn een motie indienen waarin wij onze bondgenoten naast politieke ook materiële steun willen bieden, door elders in de wereld taken over te nemen.